Slide5

Predavanje: “Definitivno: žene (ni)su sa Venere”

Predavanje „Definitivno: žene (ni)su sa Venere“ biće održano u četvrtak 21. januara od 19:00 h. Predavač će biti prof. dr Dragan Gajić.Predavanje možete pratiti na sajtu i YouTube kanalu Astronomskog društva "Alfa" iz Niša, kao ...
earth-sun

Svet nauke u 2020. godini

Stigao je kraj još jedne i to prilično "lude" godine. Godine u kojoj ništa nije bilo isto kao pre, godine u kojoj se mnogo toga promenilo, godine u kojoj mnogo ...
predavanje-02

Predavanje “Sunce – zvezda Sunčevog sistema”

U četvrtak 24. decembra od 19 h biće održano online predavanjeSunce – zvezda Sunčevog sistemapredavač će biti dr Milan Milošević. Predavanje možete pratiti na sajtu AD Alfa i na našem YouTube kanalu, kao i na ...
Jupiter-and-Saturn-777x466-1

Velika konjunkcija Jupitera i Saturna

Sutra, u ponedeljak 21. decembra 2020. godine dve najveće planete Sunčevog sistema. Jupiter i Saturn, na nebu će izgledati vrlo blizu. Kad padne mrak, na zapadu, nisko na horizontu sijaće ...
solar-system-nasa

Serija predavanja: “Ekskurzija kroz Sunčev sistem”

Astronomsko društvo “Alfa”, u sklopu projekta “Malim koracima ka astronomiji” vas, kroz seriju predavanja “vodi” na ekskurziju kroz Sunčev sistem.Kroz niz tematskih predavanja imaćete priliku da se upoznate sa Sunčevim sistemom, Suncem, Zemljom i ...
ada_lovelace_portrait

Rođendan Ejde King Lavlejs - prve programerke

Samo dan kasnije ali i mnogo godina pre rođenja Grejs Hoper, na današnji dan, 10. decembra 1815. godine rođena je Ejda King Lavlejs (Ada Lovelace), ćerka čuvenog engleskog pesnika Lorda Bajrona, ...

Čovek sa poenkareovskom intuicijom – Mihailo Petrović Alas

Pišu: Jovana Savić i Jovana Stanimirović

Budale! Iscrpljuju se u groznici da im se ime okači o veliko zvono, a ne znaju kako je slatko raditi bez te brige!“ – Mihailo Petrović Alas o naučnicima koji najviše brinu o tome da se o njima što pre pročuje.

Mihailo Petrović Alas je ime koje je sinonim za mnoga dostignuća iz oblasti matematike, filozofije, književnosti i nauke uopšte. Čovek je svetskog glasa i neprikosnovena i unikatna ličnost.

Na današnji dan, 6. maja 1868. godine, rođen je ovaj srpski matematičar i pronalazač čiji naučni rad predstavlja neizbrisivu intelektualnu zaostavštinu.

Čovek sa poenkareovskom intuicijom – Mihailo Petrović Alas 1
Mihailo Petrović Alas

Mika Alas je završio Prvu beogradsku gimnaziju 1885. godine, nakon čega je upisao Prirodno-matematički odsek Filozofskog fakulteta Velike škole u Beogradu. U vreme kada je on studirao, nije postojala specijalnost u okviru studija, pa je Petrović završio Veliku školu ne kao matematičar već kao student opšteg obrazovanja u prirodno-matematičkim naukama.

Septembra 1889. godine, nastavlja studije u Parizu, a nakon samo dve godine dobija diplomu za matematičke nauke na Univerzitetu u Parizu. Tokom studija u Parizu, jedan od predmeta koji je slušao kod profesora Keniga bio je trogodišnji kurs mehanike koji je obuhvatao kako racionalnu mehaniku, tako i nekoliko poglavlja tehničke mehanike. Godine 1893. dobija diplomu iz fizičkih nauka i počinje rad na doktoratu matematičkih nauka.

Čovek sa poenkareovskom intuicijom – Mihailo Petrović Alas 2
Predmeti koje je slušao Petrović u Visokoj školi (izvor: D. Trifunović, Bard srpske matematike – Mihailo Petrovic Alas)

Mihailo Petrović je 21. juna 1894. godine odbranio svoj doktorsku disertaciju na temu diferencijalnih jednačina. Mentori sa kojima je radio na doktorskoj disertaciji bili su uticajni francuski matematičari – Šarl Emir Pikar i Šarl Ermit.

Kao najbolji student svoje generacije, dva puta je prisustvovao prijemu predsednika Francuske Republike.

Petrović je, 1894. godine, postao profesor na Filozofskom i Tehničkom fakultetu, a kasnije je predavao samo na Prirodno-matematičkom odseku. Izveo je 45 generacija matematičara i održao oko 16 različitih kurseva. Smatrao je da je pisanje udžbenika veoma osetljiv i važan rad i da ga treba realizovati u potpunoj naučnoj i nastavnoj zrelosti, stoga ih nije pisao za svoje kurseve.

Sa 27 godina, postaje član Društva francuskih matematičara u Parizu i iste 1895. godine polaže ispit za ribarskog majstora. Nakon četiri godine, 1899. postaje redovni član Srpske akademije nauka, a 1906. član Društva francuskih fizičara.

Čovek sa poenkareovskom intuicijom – Mihailo Petrović Alas 3
Prvih osam redovnih profesora Beogradskog univerziteta, 1905. godina. Sede s leva: Jovan Žujović, Sima Lozanić, Jovan Cvijić, Mihailo Petrović Alas; stoje s leva: Andra Stevanović, Dragoljub Pavlović, Milić Radovanović i Ljubomir Jovanović (izvor: Wikipedia)

Predmeti njegovih interesovanja, izmedju ostalog, bili su i hemijski i kinematički računari, hidraulične računske mašine, teorija sistema, teorija relativnosti, kriptografija, automatski menjač, kalendar, filozofija, književnost, ribarstvo…

Pisao je naučna i filozofska dela, udžbenike, putopise, o ribarstvu kao i književna dela. Neka od njih su:

  • „Elementi matematičke fenomenologije“ – jedna od najobimnijih knjiga srpske nauke
  • „Integracija diferencijalnih jednačina pomoću redova“ – udžbenik
  • „Đerdapski ribolov u prošlosti i sadašnjosti“ – o ribolovu
  • „Kroz polarnu oblast“ – književno-etnografsko delo
  • „Vreme u alegorijama, metaforama i aforizmima“ – filozofsko delo
  • „Jedna zajednička crta nauke i poezije“ – književno-filozofsko delo

Nadimak „Alas“ dobio je zbog svoje strasti prema ribolovu. Zapravo, reč alas označava ribara na reci. Na medjunarodnom takmičenju u Torinu je 1911. godine dobio zlatnu medalju za izložene eksponate iz ribarstva, kao i mnoge druge nagrade i odlikovanja vezane za ribolov tokom svog života. Rekordan ulov ostvario je 1912. godine, kada je ulovio soma od 120 kilograma.

U popularnoj domaćoj seriji „Šešir profesora Koste Vujića“, lik Mihaila tumači glumac Miloš Biković.

Čovek sa poenkareovskom intuicijom – Mihailo Petrović Alas 4
Scena iz serije „Šešir profesora Koste Vujića“

Pored ribolova i nauke, još jedna njegova velika strast bila je violina koju je samostalno naučio da svira.

Mihailo Petrović Alas, izuzetan naučnik, akademik i intelektualac, je svoj rad oplemenio sa nebrojano mnogo dostignuća, odlikovanja i dela. Njegov celokupan rad, život i doprinos intelektualnoj baštini jesu nepresušan izvor naučne „reke“ koja je potekla zahvaljujući Alasovoj radoznalosti, poenkareovskoj intuiciji i potrebi za stvaralačkim činom.

Najbolje ga opisuju reči Jovana Cvijića, jednog od njegovih školskih drugova:

U nas ima reč slutiti – čovek sluti, oseća pojave, događaje i procese. To je vrlo često slučaj s naučnim problemima. Nema se još nikako precizno i duboko promatranje, koje bi navelo na ideju, ali se oseća, kašto vrlo oseća, da se u izvesnom pravcu ima nešto da nadje. Ovo slućivanje ideje retko prevari. Za njim treba poći. Možda je to stanje inkubacije dubokih promatranja i ideja.“ – Jovan Cvijić

One Response
  1. avatar 06.05.2019.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: