cezar-milankovic

Srpska Nova godina?

Stigao je još jedan 13. januar i “nova” godina. Ali, da li je ova Nova godina "Srpska" ili je ona možda Cezarova saznaćete u tekstu koji sledi.Od nastanka civilizacije ljudi su tražili sve ...
Muhammad-Rayhan-PLE-2016_1474060079

Pomračenje Meseca - 10. januar 2020

Za večeras (10. januar) nebeska mehanika “pripremila” je pomračenje Meseca, Međutim, ovo pomračenje značajno će se razlikovati od onih atraktivnih delimičnih i totalnih pomračenja Meseca koja smo posmatrali tokom prethodnih ...
nikola-tesla-munje-kolorado-springs

Nikola Tesla - čovek koji je pronašao XX vek

U Njujorku je na današnji dan, na Božić, 1943. godine umro jedan od najvećih istraživača koji je ikada živeo - Nikola Tesla, "čovek koji je izmislio XX vek", kako ga ...
newdecade_hdv

Početak nove decenije - učimo da brojimo & računamo vreme

Prvi put objavljeno januara 2010. godineSvakih deset godina, tj. svaki put kad čekamo godinu koja završava nulom krenu zanimljive priče i rasprave o tome da li je to godina kojom ...
planeta-vlasina

Planeta Vlasina oko zvezde Morave

Povodom jubileja koji ove godine obeležava Međunarodna astronomska unija (MAU), 100 godina od svog osnivanja, sve zemlje članice MAU su imale jedinstvenu priliku da kumuju imenu jednoj od novootkrivenih planeta ...
Konkurs-small

Konkurs za radove učenika

Niš Young Minds Section organizuje konkurs za sve zainteresovane učenike osnovnih i srednjih škola na teritoriji Republike Srbije u okviru projekta „Izvan redova i van okvira: Seminar za ambiciozne mlade fizičare“ ...

Današnji dan u istoriji nauke

Danšnji dan, 8. januar, “krupnim” slovima zabeležen je u istoriji nauke. Na današnji dan, 1642. godine umro je Galileo Galilej (Galileo Galilei), trista godina kasnije, isto na današnji dan 1942. godine rođen je Stiven Hoking (Stephen William Hawking).

Ako bi bih morao da izdvojim najvažnijeg čoveka u istoriji fizike, a možda i nauke uopšte, za mene bi to verovatno bio Galileo Galilej.

Galileo Galilej, portret 1636. godina

Nekoliko vekova nakon Aristotela (384. – 322. god. p.n.e), tj. sve do XVII veka nije bilo nekih značajnih događaja na polju fizike, a upravo je to vek u kome je Galileo Galilej svojim otkrićima stvorio fiziku koju danas poznajemo. Galilej je sumnjao u zakone koje je postavio Aristotel, ali što je još važnije on je sumnjao u metod istraživanja koji je do tada primenjivan. Za razliku od Aristotela i njegovih sledbenika, koji su smatrali da se priroda može opisati samo razmišljanjem, Galilej je počeo da proverava zaključke do kojih se došlo razmišljanjem. Jednom rečju Galilej je uveo eksperiment u fiziku.

Jedan od najvažnijih ekeprimenata i dokaza koje je izveo Galileo Galilej je onaj koji se, najčešće, popularnoi vezuje za Krivi toranj u Pizi. Aristotel, i svi posle njega, verovali su da teža tela padaju brže od lakših, međutim Galileo Galilej je dokazao da to nije tačno. Danas mnogi smatraju da je to uradio pacajući različita tela sa Krivog tornja ali realnost je verovatno bila malo drugačija. Za ovaj eksperiment Galilej je koristio strmu ravan na kojoj su se nalazila zvonca koja su omogućavala merenje vremena. Na fotografiji je strma ravan koja je korišćena za demonstraciju ovog eksperimenta. (foto: Galilejev muzej u Firenci)

Godine 1609. Galileo Galilej predstavio je prvi teleskop Leonardu Donatu, vladaru Venecije, i njegovim savetnicima. Galileo Galilej napravio je ovaj prvi teleskop montiranjem konkavnog i konveksnog sočiva na kraj jedne cevi. Na ovaj način postigao je uvećanje od oko tri puta. Sledeće, 1610. godine, Galilej je usavršio teleskop povećavši uvećanje na oko 30 puta. Tim novokonstruisanim teleskopom otkrio je satelite oko Jupitera, koji su kasnije njemu u čast nazvani Galilejevi sateliti.

Od Galilejevih okrića sigurno treba još izdvojiti: zakon inercije (1613), teorija plime i oseke (1624) i princip relativnosti (1632).

Trista godina kasnije, takođe, na današnji dan, 8. januara 1942. godine u Kembridžu rođen je Stiven Hoking, jedan od najpoznatijih teorijskih fizičara i popularizatora fizike. Generacije budućih teorijskih fizičara upoznavale su prve pojmove o kosmologiji iz jasne i zanimljive Hokingove “Kratke povesti vremena“, istraživanja mnogih teorijskih fizičara inspirisana su mnogobrojnim revolucionarnim Hokingovim idejama o crnim rupama i nastanku svemira.

Najveći deo naučnog rada Stivena Hokinga bio je u „oblastima“ u kojima se spajaju teorija gravitacije i kvantna teorija. Njegovi radovi i teorijski modeli opisivali su fizičke sisteme na granici našeg znanja, sisteme ogromne mase i malih dimenzija – crne rupe i svemir u vreme njegovog nastanka.

Hokingove teorije otvorile su drugačiji pogled na gravitaciju, crne rupe i rani svemir. Dale su mnogo odgovora ali i postavile mnoga pitanja sadašnjim i budućim generacijama teorijskih fizičara.

Mnogo nas je čitajući njegovu „Kratku povest vremena“ krenulo putem upoznavanja i istraživanja svemira, crnih rupa i Velikog praska. Nasuprot njegovim radovima koje teško čitaju i razumeju mnogi teorijski fizičari ovu Hokingovu knjigu, koja je 100 nedelja bila na prvom mestu bestselera prema listi Njujork Tajmsa, pročitali su i razumeli milioni ljudi

Više o radu Stivena Hokinga možete da pročitate na sajtu Svet nauke, u tekstu “Od Velikog praska do svetskog bestselera” koji je napisan marta 2018. godine povodom smrti ovog velikog naučnika i popularitatora teorijske fizike.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: